བསམ་གཞི་དང་བཟོ་བཀོད་གཞི་རྟེན།

1. བསམ་གཞི།
དེང་སང་གི་ཚན་རིག་དང་འཕྲུལ་རིག་གོང་འཕེལ་གྱི་དོན་ལུ་ ལྕགས་རིགས་ཀྱི་ ཁྱད་ཆོས་མཐོ་དྲགས་དང་ རྒྱ་ཚད་ཀྱི་ གཏན་གཏན་ དེ་ལས་ ཁ་ཐོག་གི་ རྩུབ་དྲགས་ཀྱི་ གནས་གོང་དམའ་དྲགས་ཚུ་ དགོཔ་ཨིན། དམིགས་བསལ་གྱི་ཁྱད་ཆོས་ལ་ལུ་ཅིག་ དཔེར་ན་ དྲོད་ཤུགས་བཀག་ཐབས་དང་ ཟད་འགྲོ་འགོག་ཐབས་ གྱོན་ཆས་བཀག་ཐབས་དང་ ཐོན་སྐྱེད་དུས་ཡུན་ཐུང་ཀུ་དང་ ཟད་འགྲོ་ཉུང་བ་ཚུ་ཨིན། དེ་འབདཝ་ལས་ བཏོན་ནི་གི་བྱ་རིམ་འདི་ བཟོ་བཀོད་འབད་དགོཔ་དང་ འདི་ཡང་ བརྡ་སྟོན་གྱི་བྱ་རིམ་འདི་ མཚོན་རིག་གི་ལཱ་འགན་འདི་ ཕན་ནུས་ཅན་སྦེ་ ཚད་འཛིན་འབད་ནི་གི་དོན་ལས་ སྤུས་ཚད་མཐོ་དྲགས་དང་ ཐོན་ཤུགས་མཐོ་དྲགས་ཀྱི་གནོད་པ་ཚུ་ གྲུབ་ཚུགས་ནི་གི་དོན་ལས་ མཚོན་རིག་གི་ལག་ལེན་འདི་ ཕན་ནུས་ཅན་སྦེ་ ཚད་འཛིན་འབད་ནི་གི་དོན་ལས་ཨིན་མས།
འགོ་འབྱེད་ཀྱི་བྱ་རིམ་བཟོ་བཀོད་ཟེར་མི་འདི་ འཁྲབ་རྩེདཔ་གི་འཆར་གཞི་དང་བྱ་རིམ་གྱི་ཚད་གཞི་ཚུ་ གཏན་འབེབས་བཟོ་ནི་དང་ བཙུགས་ནིའི་བྱ་རིམ་གྱི་སབ་ཁྲ་བཟོ་ནི་ དེ་ལས་ བཟོ་བཀོད་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་དང་ འཕྲུལ་རིག་གི་དགོས་མཁོ་ དེ་ལས་ བཟོ་བསྐྲུན་སྡེ་ཚན་དང་ བཟོ་བསྐྲུན་གྱི་གནས་སྟངས་དང་འཁྲིལ་ཏེ་ འཕྲུལ་རིག་ཡིག་ཆ་ཚུ་ བསྡུ་སྒྲིག་འབད་ནི་འདི་ཨིན། འབྲེལ་ཡོད་ཡིག་ཆ་ཚུ་ བཟོ་སྐྲུན་གྱི་གྲ་སྒྲིག་དང་ འཛིན་སྐྱོང་ དེ་ལས་ ངོས་ལེན་གྱི་ གཞི་རྟེན་ཅིག་ཨིནམ་དང་ འདི་ཚུ་ བཟོ་བསྐྲུན་གྱི་ལཱ་ཚུ་ ཐད་ཀར་དུ་འབད་ནི་གི་དོན་ལུ་ ལག་ལེན་འཐབ་ཨིན། དེ་འབདཝ་ལས་ བཙུགས་ནིའི་བྱ་རིམ་བཟོ་བཀོད་ཀྱི་སྤུས་ཚད་འདི་གིས་ སྤུས་ཚད་དང་ཐོན་སྐྱེད་ དེ་ལས་ འཁྲབ་རྩེདཔ་གི་ཟད་འགྲོ་ཚུ་ནང་ ཁག་ཆེ་བའི་འགན་ཁུར་འབགཔ་ཨིན།
2. བཟོ་བཀོད་ཀྱི་གཞི་རྟེན།
འདི་ཡང་ བཟོ་བཀོད་པ་འདི་གིས་ བཟོ་བསྐྲུན་གྱི་ལཱ་དང་དགོས་མཁོ་ཚུ་ མཁས་མཆོག་སྦེ་བཟོ་དགོཔ་དང་ བཟོ་གྲྭ་དང་ལས་རིམ་གྱི་ བཟོ་བསྐྲུན་གྱི་གནས་སྟངས་ཚུ་ ཤེས་དགོཔ་ཨིནམ་ད་ འདི་ཡང་ བཟོ་གྲྭའི་བྱ་རིམ་བཟོ་བཀོད་ཀྱི་ གཞི་རྟེན་གཞི་རྟེན་ཅིག་ཨིན་མས། དེ་མ་ཚད་ བཟོ་བཀོད་པ་དེ་གིས་ བཟོ་བསྐྲུན་གྱི་ཉམས་མྱོང་དང་ བཟོ་བཀོད་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་ངེས་ཏིག་ཅིག་དགོཔ་མ་ཚད་ གོང་འཕེལ་ཅན་གྱི་ འཁྲབ་རྩེདཔ་འཕྲུལ་རིག་གི་སྐོར་ལས་ ཧ་གོ་དགོཔ་ཨིན་པས། དཔལ་འབྱོར་དང་གོང་འཕེལ་གྱི་མཐོང་སྣང་ཡོད་མི་འདི་གིས་ བཟོ་བཀོད་ཀྱི་ལཱ་འདི་ ལེགས་ཤོམ་སྦེ་མཇུག་བསྡུ་ཚུགས།
(༡) ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་ལས་དོན།
(༡) བཀོལ་བའི་ཆ་ཤས་ཚུ་གི་རི་མོ་ཚུ་གིས་ བྱིན་མི་རི་མོ་ཚུ་ གསལ་ཏོག་ཏོ་དང་ བདེན་དཔྱད་འབད་དགོཔ་ཨིན་ དེ་ཡང་ ཚད་ཆ་ཚང་དང་ རྟགས་སྣ་ཚོགས་ཡོདཔ་ཨིན། བཟོ་བཀོད་པ་གིས་ རི་མོ་ཚུ་ ལེགས་ཤོམ་སྦེ་བསྐྱར་ཞིབ་འབད་དགོ། ཆ་ཤས་ཚུ་གི་བཟོ་བཀོད་འདི་ བཙུགས་ནིའི་བྱ་རིམ་དང་འཁྲིལ་ཏེ་ཨིན་ན་མེན་ན་ དོ་སྣང་འབད། གལ་སྲིད་ རི་མོ་འདི་ བསྒྱུར་བཅོས་འབད་དགོཔ་སྦེ་ བརྩི་འཇོག་འབད་བ་ཅིན་ བཟོ་བཀོད་ཀྱི་སྡེ་ཚན་ངོ་མ་དང་ ཡང་ན་ བཀོད་སྒྲིག་སྡེ་ཚན་དང་གཅིག་ཁར་ མཉམ་འབྲེལ་ཐོག་ལས་ ཞིབ་འཇུག་འབད་ཞིནམ་ལས་ བསྒྱུར་བཅོས་འབད་ཡོད་པའི་རི་མོ་འདི་ མོས་མཐུན་ཐོབ་པའི་ཤུལ་ལས་ བཟོ་བཀོད་ཀྱི་གཞི་རྟེན་སྦེ་ ལེན་དགོ།
(༢) ལྕགས་རིགས་ཀྱི་ གནས་རིམ་དང་ ལྕགས་རིགས་ཀྱི་ ལས་སྡེ་ འཕྲུལ་རིག་གི་ ཁྱད་ཆོས་ བརྡུང་ལེན་ཚད་དང་ ལྗིད་ཚད་བཟོད་བསྲན་ དེ་ལས་ གཞན་མི་ དམིགས་བསལ་གྱི་ ལཱ་འབད་ཐངས་ཀྱི་ དགོས་མཁོ་ འཕྲུལ་ཆས་གུ་ཡོད་པའི་ ཆ་ཤས་ཚུ་གི་ ལཱ་འབད་སའི་ གནས་སྟངས་ཚུ་ བཟུམ།
(༣) ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་འབོར་ཚད་དང་ཐོན་སྐྱེད་དུས་ཡུན་གྱི་འབོར་ཚད་འདི་ བེཆ་ཚད་ལུ་གོཝ་ཨིན། ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་དུས་ཡུན་འདི་ བཀྲམ་སྤེལ་ཚེས་གྲངས་ཀྱི་རིང་ཚད་ཨིན། བཱཆ་གི་ཐོན་སྐྱེད་སྦོམ་ཚུ་གི་དོན་ལུ་ གོང་འཕེལ་ཅན་གྱི་འཕྲུལ་རིག་ཚུ་ ག་དེ་དྲག་དྲག་ ཆ་གནས་འབད་དགོ། གློ་བུར་གྱི་ཐོན་སྐྱེད་གཅིག་གི་དོན་ལུ་ བྱ་རིམ་གྱི་ཅ་ཆས་ཚུ་ ག་དེ་དྲག་དྲག་འཇམ་ཏོང་ཏོ་སྦེ་བཟོ་དགོཔ་ལས་ ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་འཁོར་རིམ་འདི་ ཐུང་ཀུ་བཟོ་ནི་དང་ དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཁེ་ཕན་སྦོམ་ཐོབ་ཚུགས་ནི་གི་དོན་ལུ་ཨིན་མས།
(༢) ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་གནས་སྟངས།
(༡) འཕྲུལ་ཆས་ཀྱི་ལྕོགས་གྲུབ་ནང་ ཊཱོན་དང་ ཡར་འཐེན་མཐོ་ཤོས་ ཡར་འཐེན་འབད་ནིའི་ མཐོ་ཚད་མཐོ་ཤོས་ ཡར་འཐེན་དང་ རྣམ་པ་ ཊོན་ དེ་ལས་ ཐོན་སྐྱེད་ དབྱིབས་དང་ དབྱིབས་དང་ དབྱེ་བ་ ལྟེ་བ་བཟོ་མི་གི་ཤེས་ཚད་ འཕྲུལ་ཆས་ཀྱི་ཤེས་ཚད་ ཐབ་ཚང་སྐམ་དང་ དྲོད་ཚད་ཀྱི་ ཐབ་ཚང་དང་ དྲོད་བཏགས་ཁང་གི་ མཐོ་ཚད་ སྔོ་ཤིང་དང་ སྒོ་གི་སྦོམ་ཆུང་ དེ་ལས་ དེ་ཚུ་ཨིན།
(༢) ལས་རིམ་ནང་ རྒྱུ་ཆ་ངོ་མ་ཚུ་ ལག་ལེན་འཐབ་ནི་དང་ བཀྲམ་སྤེལ་འབད་ནི།
(༣) ལས་མི་ཚུ་གི་འཕྲུལ་རིག་གནས་རིམ་དང་ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་།
(༤) བཟོ་བཅོས་ཀྱི་ནུས་པ་དང་ བཟོ་སྐྲུན་གྱི་ཉམས་མྱོང་ དེ་ལས་ བྱ་རིམ་གྱི་ཅ་ཆས་བཟོ་སྐྲུན་གྱི་ལས་རིམ་གྱི་ ལས་རིམ།
(༣) དཔལ་འབྱོར་ལུ་བསམ་པ།
རྒྱུ་ཆ་ག་ར་གི་གོང་ཚད་དང་ ཐབ་ཚང་ ལྕགས་རིགས་ཊོན་རེ་གི་གོང་ཚད་ དེ་ལས་ ལཱ་གི་གནས་རིམ་ག་ར་གི་ཟད་འགྲོ་དང་ འཕྲུལ་ཆས་ཀྱི་ཆུ་ཚོད་ཀྱི་འགྲོ་སོང་ཚུ་ ཧ་གོ་དགོཔ་ཨིན།